खालील उतारा वाचा आणि त्यानंतर दिलेल्या प्रश्नांची उत्तरे द्या.

भारतीय औषधांच्या गुणवत्तेवर प्रश्नचिन्ह उपस्थित होत असताना, डब्लूएचओ संस्थेला असे आढळून आले आहे की भारतासह आग्नेय आशियातील केवळ 2% वैद्यकीय उत्पादने 10.5% च्या जागतिक आकडेवारीच्या तुलनेत निकृष्ट किंवा बनावट होती. प्रभावीपणे, याचा अर्थ भारतात उपलब्ध असलेली औषधे आणि वैद्यकीय उत्पादने अमेरिकन आणि युरोपियन बाजारपेठेत उपलब्ध असलेल्यापेक्षा अधिक सुरक्षित आहेत. 2013-17 दरम्यान निकृष्ट आणि चुकीच्या वैद्यकीय उत्पादनांसाठी (GSMS) डब्लूएचओच्या जागतिक पाळत ठेवणाऱ्या आणि देखरेख प्रणालीद्वारे गोळा केलेल्या नमुन्यांपैकी जवळपास 10.5% नमुने गुणवत्ता चाचणी अयशस्वी ठरले, _____ असे म्हणतात जे ओळख, रचना किंवा स्त्रोत चुकीचे दर्शवितात. भूतकाळात वजन कमी करण्याच्या गोळ्यांसारख्या जीवनशैलीच्या औषधांवर मुख्यत्वे लक्ष वेधले गेले आहे, डब्लूएचओच्या निष्कर्षांवरून असे दिसून आले आहे की - कर्करोगाच्या औषधांपासून गर्भनिरोधकांपर्यंत, प्रतिजैविकांपासून ते लसीपर्यंत - जगभरातील गुणवत्तेची समस्या आहे.

निकृष्ट औषधे आणि लसींमुळे अनेक रोगांवर उपचार करणे कठीण होण्याचा धोका वाढतो आणि जगाने प्रतिजैविक प्रतिकारशक्तीशी झुंज देणे सोडले, ही एक वाढती चिंता आहे. "मलेरियाविरोधी सर्वात महत्त्वाच्या औषधाला, आर्टेमिसिनिनचा प्रतिकार पहिल्यांदा जगाच्या एका भागात दिसून आला, जेथे बाजारात उपलब्ध असलेल्या आर्टेमिसिनिन औषधांपैकी 38 ते 90% च्या दरम्यान कमी दर्जाची किंवा खोटी असल्याचे स्पष्ट पुरावे आहेत," असे डॉ. अहवाल भारतासह जगभरातील जवळपास 1,500 प्रकरणे पाळत ठेवणाऱ्या गटाला कळवण्यात आली. सर्व देशांमध्ये प्रकरणे नोंदवली जात नसल्यामुळे समस्या मोठी असू शकते.

औषधांच्या वाढत्या जागतिक व्यापाराने औषधे, लसी आणि इतर वैद्यकीय उत्पादनांसाठीही दरवाजे उघडले आहेत जे गुणवत्तेच्या मानकांची पूर्तता करत नाहीत आणि काही वेळा विषारी देखील असतात. ऑनलाइन औषधालये ज्या झपाट्याने लोकप्रिय होत आहेत - एकट्या यूएस मध्ये 19 ते 26 दशलक्ष लोक आता ऑनलाइन औषधे खरेदी करतात – हे देखील धोका निर्माण करतात, कारण यामुळे खराब दर्जाची औषधे अगदी उत्तम नियमन केलेल्या बाजारामध्ये ढकलणे सोपे होते. बनावटपासून सुरक्षितता सुनिश्चित करण्यासाठी औषध (फार्मा) क्षेत्र आपले प्रयत्न करत आहे. "आम्ही आमच्या उत्पादनांसाठी सादर केलेल्या काही सुरक्षा वैशिष्ट्यांमध्ये लक्ष ठेवणे आणि मागोवा घेण्यासाठी बार कोडींग, आधीपासून भरलेल्या सिरिंज उत्पादनांसाठी कुलूप (लॉकिंग) प्रणालीसह होलोग्राम आणि छेडछाड-रोधक प्लास्टिक ट्रे समाविष्ट आहेत," डॉ कृष्णा एला, सीएमडी, भारत बायोटेक म्हणाले. बार कोडिंग आणि होलोग्राम देखील बनावट औषधे तपासण्यात मदत करेल. डब्लूएचओद्वारे 2013 मध्ये सुरू करण्यात आलेली, जागतिक पाळत ठेवणारे आणि देखरेख प्रणाली सदस्य देशांमध्ये वैद्यकीय उत्पादनांची गुणवत्ता आणि मदत सुधारण्याचे उद्दिष्ट ठेवते.